Freud’un “içten” ve “fanatik” olarak tanımladığı Salvador Dali deli miydi? Deli Dahi Dali – Burcu Sevim

Salvador Dali“Bir deliyle aramdaki tek fark, benim deli olmamamdır”
Salvador Dali
Delilikle dâhilik arasında ince bir çizgi olduğunu defalarca duymuşuzdur. Ama o çizgi nerede başlar, nerede biter, nereden sonrası delilik ve nereden öncesi dâhiliktir, henüz tanımlayamadık galiba. Öncelikle “delilik” ve “dâhilik”in ne olduğunu netleştirmek gerekir. Türk Dil Kurumu deliliği “aklını yitirmiş olan, akıl dengesi bozulmuş olan, mecnun, (mecaz) davranışları aşırı ve taşkın olan kimse, çılgın” olarak tanımlamaktadır. Dâhilik için ise “olağanüstü yeteneği ve yaratıcı gücü olan kimse, deha” tanımlamasını kullanmaktadır. Delilik üzerine neler yazıldığına göz gezdirdiğimizde ise, ilginç bir şekilde genellikle özgürlükle bir bağ kurulduğunu görürüz. Dâhilik hakkında yazılanlar ise sürekli bir hayranlığı vurgulamaktadır.

Devamı…Freud’un “içten” ve “fanatik” olarak tanımladığı Salvador Dali deli miydi? Deli Dahi Dali – Burcu Sevim

Salvador Dali’nin Aşkı Gala ve deneysel kısa filmi Endülüs Köpeği (An Andalusian Dog)

İspanyol sürrealist ressam Salvador Dali eserlerindeki tuhaf ve çarpıcı imgelerle ünlendi. Ressamlığın yanı sıra heykel, fotoğraf ve sinemayla da ilgilendi. 1929’da arkadaşı Luis Buñuel ile beraber çektikleri ‘Bir Endülüs Köpeği’ adlı avangart kısa film, sürrealist sanat çevrelerinde ikiliye büyük şöhret kazandırdı. Aynı yıl ikinci kez Paris’e giden Dalí, burada  sürrealist akımın öncülerinden biri olan Paul Éluard ve karısı Gala tanıştı.  Gala o andan itibaren Dalí’nin ilgisini çekti ve 1929 yazında Dali ile Gala arasında, sonradan evliliğe dönüşecek olan tutkulu bir ilişki başladı.10 Haziran 1982’de Dali’nin çok sevdiği karısı, menajeri, modeli ve ilham perisi Gala hayatını kaybetti zaman Dali yaşama isteğinide yitirdi. Karısının öldüğü ve gömüldüğü Púbol Kalesi’ne yerleşerek  münzevi bir hayat sürmeye başladı. Burada 1983 yılında yaptığı Serçenin Kuyruğu adlı son eseri yaptı. 23 Ocak 1989’da kalp yetmezliğinden öldü ve Figueres’te kendi adını taşıyan müzenin mahzenine gömüldü.

Devamı…Salvador Dali’nin Aşkı Gala ve deneysel kısa filmi Endülüs Köpeği (An Andalusian Dog)

İspanyol ressam ve özgün baskı sanatçısı; Salvador Dali ve resimleri

Salvador DaliSalvador Dali, ressamlığın yanı sıra heykelcilik, fotoğrafçılık ve filmcilikle de ilgilenmiş, Amerikalı animasyoncu Walt Disney ile beraber yaptığı Destino adlı kısa çizgi film, 2003’te “en iyi kısa animasyon filmi” dalında Oscar adayı olmuştur.
Katalonya doğumlu olan Dalí, 711 yılında İspanya’yı fethetmiş olan Mağribiler’in soyundan geldiğini iddia etmiş, “süslü ve cafcaflı olan her şeye, lüks hayata ve doğu kıyafetlerine olan düşkünlüğünü” de “Arap kökeni”ne bağlamıştır.
Dalí hayatı boyunca, sanatıyla olduğu kadar eksantrik giyimi, davranışları ve sözleriyle de dikkat çekmiş, bu durum kimi zaman, onun sanatını takdir edenleri de etmeyenler kadar usandırmıştır. Bu davranışların getirdiği kötü şöhret, Dalí’nin geniş kesimlerce tanınmasını sağlamış ve eserlerine duyulan ilgiyi arttırmıştır.

Devamı…İspanyol ressam ve özgün baskı sanatçısı; Salvador Dali ve resimleri

Salvador Dali için eşi Şair Paul Eduard’ı terk eden Rus kızı, Helena Deluvina Diakinoff – Barış Kişin

Salvador Dali GalaPaul Eluard – Galaya Mektuplar
Madem ki bir daha göremeyeceğim seni,
Görmek istemem dedim hiçbir şey
Kapadım gözlerimi,
Kapadım gözlerimi ağlamak için…
.
Hani ellerin,nerde okyaşıyışı ellerinin,Hani?
Nerde gözlerin,nerde dört dileği günün,
Yanımda hiç yoksun artık,uçtun,gittin
Delirtmiyorsun beni artık geceleri.
Nem varsa yitirmişim
Sözde yaşamadayım…

Paul Éluard (d. 1895,  ö. 1952) dadacı ve gerçeküstücü Fransız şair. 1912’de İsviçre, Davos’taki Clavadel sanatoryumunda verem tedavisi görürken genç bir Rus kızı, Helena Dmitrievna Diakonova ile tanıştı, ona şiirler ve  mektuplar yazdı. Hayatımın galası dedigi Helena’ya Gala ismini verdi. evlenip bir çocuk sahibi oldular. Ancak  Kocası sürralist şair Elluard ile sürrealist akima gönul veren Gala bir gün Salvador Dali’yi ziyarete giderler. Kısa sürede Dali kendisinden on bir yaş büyük olan Gala’ya aşık olur, delice sever. Ve sonunda kocası Paul Eduard’an boşanmasını sağlayarak evlenir.

Devamı…Salvador Dali için eşi Şair Paul Eduard’ı terk eden Rus kızı, Helena Deluvina Diakinoff – Barış Kişin

İstanbul Salvador Dali Sergisi ve Sokağa Sinen Görgüsüzlük


Eylül ayından bu yana Sabancı Üniversitesi Sakıp Sabancı Müzesi’nde ünlü sürrealist ressam Salvador Dali’nin eserleri sergileniyor. Kent merkezinde, çevre yollarında reklâmlarla tanıtılan sergi 20 Ocak 2009 tarihine kadar sürecek. Bu önemli sergide Dali’nin yağlıboya ve karakalem çalışmalarından seçmeler yer alıyor. Aynı zamanda İspanyol yönetmen Luis Bunuel’in, Dali’nin senaryosuna katkıda bulunduğu, 1929 yapımı Endülüs Köpeği isimli 16 dakikalık belgesel filmi gösteriliyor.

Devamı…İstanbul Salvador Dali Sergisi ve Sokağa Sinen Görgüsüzlük