-
1770′de Almanya’nın Bonn kentinde doğan Beethoven, 13 yaşında yaptığı beste ile hocası Mozart’ın gözüne girmiş, en sevdiği öğrencisi olmuştur. Yaşamının son yıllarında ise aile içi nedenlerle büyük sıkıntılar yaşamış ve işitme güçlüğü çekmeye başlamıştır. Onun 3. ve 5. senfonisi gibi en ünlü senfonilerinden biri olan 9. Senfoni Avrupa Birliği’nin resmi marşı olarak seçilmiştir. Beethoven bu eseri ölümünden 3 yıl kadar önce tamamen sağırken bestelemiş ve dolayısıyla icrasını hiç bir zaman duyamamıştır.
9. Senfoni’de koronun okuduğu sözler ünlü Alman şairi Schiller’in “Ode to Joy” (Neşeye Övgü) eserinden alınmıştır. Beethoven’ın bu eserine “Özgürlüğe Övgü” adını vermek istediği ama politik nedenlerle daha yumuşak olan şimdiki adını koymak zorunda kaldığı söylenir. Klasik müzikle aranız hiç yoksa bile en azından bu parçayı (albümde 5.parça) başından sonuna kadar dinleyin. Notalarla anlatılanın aslında daha çok “Özgürlüğe Övgü” olduğunu hissedeceksiniz.
Anjelika Rosenbaum Akbar, müzisyen anne ve babanın çocuğu olarak 1969 – Karaganda, Kazakistan (SSCB) dünyaya geldi. 3 yaşında piyano eğitimi almaya başladı. 5 yaşında ilk bestesini yapan ve konserlere başlayan sanatçı, üstün yetenekli çocukların yetiştirildiği “Taşkent Devlet Uspensky Müzik Okulu”nda 11 yıl piyano ve kompozisyon eğitimi gördü. Beş yıl boyunca Taşkent Devlet Konservatuarı’nda Kompozisyon ve orkestrasyon, piyano ve org çalışmaları ile eğitim yaşamını sürdürdü.
1993 yılında Türkiye vatandaşlığına geçti. Kompozisyon Yüksek Lisansını Hacettepe Devlet Konservatuarı’nda tamamladıktan sonra master ve sanatta yeterlilik derecesi almaya hak kazandı. Anjelika Akbar’ın tez çalışmasını ise Rus besteci A. Skriabin’in “Seçme Piyano Eserlerinin Armonik, Melodik, Ritmik, Biçimsel ve Felsefi Açıdan Analizi” olarak tamamladı. Ankara Üniversitesi Devlet Konservatuarı’nın kurucu öğretim elemanları arasında yer aldı.
Dinlemek için başlatınız
1997-1999 yılları arasında Ankara Üniversitesi Konservatuarında öğretmenlik yaptı. Türkistan, Hindistan, Rusya, Almanya ve Türkiye’de konserler verdi.
Sanatçının 2002 yılında yayınladığı Vivaldi’nin Dört Mevsim keman konçertosunun piyano uyarlaması albümü, Sony Classical kataloğuna giren ilk Türk klasik müzik albümü oldu. “bir”den Bir’e albümünde Rana Pirinççioğlu ve Zara ile çalışan Akbar, özellikle yaşamın hızlı akışı karşısında sevgiyi ve yaşamın kendini farketmeyi anlattı. Bach A L’Orientale kaydında ise sanatçı, Bach’ın müziğini Doğu ritmleri ile birleştirdi. Bach’ın göksel müziği, ney gibi doğu mistizminde önemli yer edinen müzik aletiyle buluşarak farklı bir tat oluşturdu. Bu noktada Akbar, sürekli çalıştığında insanı robotlaştırdığını söylediği akla dayanan Batı müziği ile, daha çok içsel olan; duygulara dayanan Doğu müziğini birleştirdi.
1685 yılında doğan Georg Friedrich Handel müzik tarihine opera, oratoryo, kantata, düet gibi vokal eserleriyle geçen Alman klasik batı müziği bestecisi. 42 yaşından sonra İngiliz vatandaşı oldu. Hiç bir ülkenin ulusal biçemini simgelemeyen uluslararası nitelikte bir besteci olan Handel, yaşamında büyük üne kavuşmuş ve ününü ölümünden (Ö. 1789) sonra da sürdürmüştür. Philharmonia Baroque Orkestrasından 2006 yılında yeniden çalıp kayıt altına aldığı 54 eser, 2 CD’den oluşan albümü aşağıdan dinleyebilirsiniz.
Amerika’da 2004 yılında “Yılın Topluluğu” seçilen Nicholas McGegan yönetimindeki Philharmonia Baroque Orketrası, klasik müziğin Barok ve Romantik dönemlerine ait eserleri seslendirme konusunda oldukça başarılı bir bileşimden oluşuyor. Zaman zaman konuk sanatçıların da katılımıyla dünyanın önemli merkezlerinde konserler veriyor.
CD-1
01-Ouverture: Allegro (1:30)
02-Allegro (2:12)
03-Andante (2:27)
04-Arioso: Care selve (2:24)
05-Recitativo Sempre ti lagni oh Tirsi (0:42)
06-Recitativo: Ecco Aminta (0:45)
07-Aria: Lascia chi’io parta solo (6:21)
08-Recitativo: Ch’io rimanga con te (0:42)
09-Aria: S’e tuo piacer ch’io mora (6:27)
10-Recitativo: Perche sospesa o figlia (0:38)
11-Aria: Impara ingrata (4:13)
12-Recitativo: Ah che pur troppo adoro (0:25)
13-Aria: Come alla tortorella langue (6:38)
14-Arioso: Al varco o pastori (1:12)
15-Recitativo: Oh Tirsi e tu che per fama (0:43)
16-Recitativo: Cerchi invano la morte (0:36)
17-Aria: Riportai glorioso palma (3:51)
18-Recitativo: Ah che tu sei la fera (0:27)
19-Aria: Non sara poco (6:12)
20-Coro: Oggi rimbombano di feste (2:52)
21-Recitativo: Sei pur solo una volta (1:14)
22-Aria: Lassa ch’io t’ho perduta (8:06)
23-Recitativo: Amarilli Oh Dei qui Tirsi (1:29)
24-Duetto: Amarilli Oh Dei che vuoi (4:50)
25-Recitativo: Ah ch’io ancora l’intendo (1:22)
26-Aria: Si: mel raccordero (3:55)
CD-2
01-Recitativo: Il mio caro pastore (1:12)
02-Aria: Soffri in pace il tuo dolore (4:14)
03-Recitativo: E’non moro d’affanno (0:34)
04-Aria: Di ad Irene tiranna infedele (5:52)
05-Recitativo: Ma giunge il caro mio… (1:04)
06-Aria: M’allontano sdegnose pupille (6:41)
07-Recitativo: Poveri affetti meie (0:26)
08-Aria: Se nasce un rivoletto (7:20)
09-Sinfonia (1:08)
10-Recitativo: E’dalla man di Tirsi (0:43)
11-Aria: Bench’io non sappia ancor (5:36)
12-Recitativo: Sono Irene oppur sogno (0:54)
13-Aria: Diedi il core ad altra Ninfa (4:34)
14-Recitativo: Oime che pene (1:27)
15-Aria: Ben’ io sento l’ingrata spieatata (2:42)
16-Recitativo: Oh del crudo mio bene (1:12)
17-Aria: Custodite o dolci sogni (1:19)
18-Recitativo: lo vo morir…gia corro… (1:02)
19-Recitativo: Re Meleagro e tu gran Principetta (0:32)
20-Aria: O trionfar ti fano (1:33)
21-Recitativo: Oh forz del Destin (0:31)
22-Duetto: Caro:Cara (8:01)
23-Recitativo: Del supremo Tonante (1:42)
24-Aria: Sol prova contenti (7:07)
25-Coro: Dalla stripe degli Eroi (1:00)
26-Recitativo: Con voce guiliva (1:03)
27-Coro: Viva la face viva l’amor (1:25)
28-Coro: Con voce giuliva (0:43)
-
Dünyanın en iyi keman virtüözlerinden biri olan İran asıllı Farid Farjad, 1938 yılında Tahran’da doğdu. Fars Halk Müziği’nde çok derin bir birikime sahip olan Farjad, keman ile Batı Klasik Müziği üzerinde de çalışmalarda bulundu. Batı Klasik Müziği üzerindeki çalışmaları Fars müziğinin gelişimine önemli katkılar sağladı.
musicwebtown.com
Farjad’ın An Roozha I, An Roozha II, An Roozha III, An Roozha IV ve An Roozha V olmak üzere beş albümlük albüm serisi yayımlandı. Ayrıca sanatçının Golha Orkestrası adlı kolektif bir albüm de eserleri arasında yayımlandı. Parçalarında kendisine piyanoda eşlik eden isim Abdi Yamini’dir. Anroozha serisinin ilk dördünde işittiğimiz piyano ezgileri de Abdi Yamini’ye aittir. Daha sonraları ise kendisine piyanoda eşlik eden bir başka isim de eşi Mitra Tavakkoli Farjad’tır.
Eserlerinde sadece keman ve piyano Kullanan Farid Farjad, Keman ile piyanonun müthiş harmonisinden oluşturduğu An-Roozha (O Günler) adlı 5 CD’den oluşan seri albümü vardır.
G.Rossini ‘Sevil Berberi’ Operası Uvertürü” (1816) 1792-1868 yılları arasında yaşamış olan Rossini’nin ilk başarılı eseri, 21 yaşındayken yazmış olduğu Tancredi operasıdır. Bunu Sevil Berberi, Otello, Hırsız Saksağan operaları izler. Cezayir’de bir İtalyan Kızı operasını yazdığı sıralar henüz 30 yaşına gelmemiş olan Rossini, Avrupa’nın en çok sevilen bestecileri arasında yer alıyordu. Bir müzik yazarı, 1834′de yayımlanan kitabında, Beethoven’in dehasını kabul etmekle beraber Rossini’yi, çağını temsil etmeye yetkili tek besteci olarak tanıtıyordu. Bu yazarın deyimiyle, “Napolyon savaşları boyunca acı içinde yaşamış olan Avrupalılar artık tatlı ninniler dinlemek ve güzel düşler görmek özlemi içindedirler”. Rossini, dinleyene yaşama sevinci veren güzel ezgileriyle Avrupa’nın karanlık havasını neş’e ve mutluluk ile doldurmuştu. Bu yönden Beethoven’in güçlü, sağlam fakat çoğu kez karamsar yapıtları, ciddi düşüncelerden uzaklaşmak isteyen, yorgun insanlar için o çağda, Rossini derecesinde etkili olamamıştı. 32 yaşında Paris’e yerleşen Rossini, burada bestelediği William Tell’den sonra opera yazmayı bıraktı, küçük piyano parçaları, şarkılar, dinsel eserler bestelemekle oyalandı.
Paris sosyetesinde tatlı sohbeti ve oburluğu ile ün yaptı. Rossini’nin Sevil Berberi operası, dünyada ve memleketimizde kuşkusuz en çok tanınan ve sevilen eseridir. Eser, 20 Şubat 1816′da Roma’da ilk kez “Almaviva or L’lnutileprecauzione” adı altında sahneye konuldu.Aynı yıl Bologna’da “ll Barbiere di Siviglia” adı ile afişlere geçti. Eserin kendisi kadar ün yapmış olan Sevil Berberi Uvertürü Rossini’nin canlı, mizah dolu ezgileri, yine besteciye özgü cressendo’lar, orkestra renkleri ve neşeli sololar ile süslenmiştir.
Ludwig Van Beethoven “Ay Işığı Sonatı” Sonat No:14 Op.27 No:2
Beethoven bu eseri, 1801′de aşık olduğu İtalyan Giulietta Guicciardi’ye ithaf etmiştir.Genç kız, babası tarafından, Beethoven’den daha zengin bir adamla evlendirilince Beethoven bunalıma girmiş ve duyduğu derin üzüntüyle bu şaheseri yaratmıştır.
Franz Von Suppe “Hafif Süvari Uvertürü”
Franz Von Suppe, aslen İtalya’ya yerleşmiş Belçikalı bir ailenin oğludur.1835 yılından sonra müzik eğitimini Viyana’da sürdüren genç Suppe daha sonra Viyana’da çeşitli tiyatrolarda orkestra şefliği yapmıştır.Bu arada bestelediği 134 sahne yapıtı arasında Baccacio dışındakiler dünya opera sahnelerinde pek sergilenmemektedir.
Ancak bu yapıtlardan bazılarının uvertürleri hafif orkestra müzikleri repertuarlarında sık sık yer alır.Bu uvertürler arasında bestecisine en büyük ünü sağlayan “Hafif Süvari” uvertürü 1866 yılında bestelenmiştir.Eser, uvertür başlığı taşımasına rağmen programlı müzik anlayışı içinde küçük bir senfonik şiir gibidir.Dikkatle dinlediğimizde,Süvari alayının kalk borusunu,atların tırıs gidişini ve nihayet bir su başındaki dinlenme molasını belirgin bir şekilde izleyebiliriz.
Franz Joseph Haydn “Do Major Viyolonsel Konçertosu”
Haydn’ın viyolonsel konçertosu uzun zaman kayıp olarak bilindikten sonra 1961 yılında Prag ulusal müzesinde kendinin el yazmaları arasında bulundu ve hemen ardından nitelikleriyle klasik dönem konçertoları arasındaki yerini aldı.Aynı el yazmaları içinde bulunan ve o dönemin ünlü viyolonselcilerinden Joseph Weigl’in imzasını taşıyan başka konçerto kopyasından anlaşıldığına göre eser bu viyolonselcinin adına sunulmuş ve ilk olarak onun eliyle bitirilmiştir.Bu nedenle konçertonun 1769 yılından önce (büyük olasılıkla 1765-1769 yılları arasında) yazıldığı anlaşılmaktadır.Birinci bölüm geniş ve yaygın yapısıyla Haydn’ın Do Majör keman konçertosu ile aynı karakteri taşır.Fa majör tonundaki Adagio güzel bir şarkı niteliği taşıyan temasıyla daha klasik bir ruh taşır olağanüstü yapıdaki final, tören fişekleri gibi bir atılım ve sıcaklık taşır.
Johann Strauss “Yarasa Uvertürü”
İlk temsili 5 Nisan 1874 günü Viyana’da gerçekleştirilmiş olan Yarasa’nın kurucusu, Fransız yazarları Meilline ve Halevy’nin Le Reveillon/Gece Yemeği adlı gülünçlü oyunundan alınmıştır.İlk temsilindeki başarısızlık o sıralarda Avrupa’ya, o arada Avusturya’ya egemen olan ekonomik sorunlarla açıklanır.Ama bu başarısız başlangıcı izleyen yıllarda, yarasa bütün dünyaca tanınmış, beğenilmiş Gustav Mahler bile, bu renkli, eğlenceli operete Viyana operasının kapılarını açmıştır.Bugün yarasa, Viyana’da yüzyıl başı döneminin bir yapıtı olarak bilinir.Çok canlı bir girişten sonra uvertürün sahneden duyulan melodileri birbirini izler.Bunların arasında ikinci perdenin kapanışı öncesinde dinlediğimiz vals, birinci perdeden alınma bir obua solo ve onu izleyen polka,özellikle dikkat çekicidir.Bu melodi öğelerinin arasında giriş ölçülerinden kısa kısa anımsatmalar,bağlaç işlevini görür.
Franz Joseph Haydn “Senfoni No: 102 ‘Mucize’”
Eserin ilk kez seslendirildiği akşam dinleyenler eseri öylesine çok beğenmişlerdi ki herkes birbirinin önüne geçmek için birbirini itekliyordu.Herkes çalgıcıları daha yakından görüp dinleyebilmek için sahnenin önüne dizilmişti.İşte tam bu sırada konser salonunun dev lambası izleyicilerin oturması gereken koltukların üzerine düştü.Haydn’ın bu muhteşem senfonisi sayesinde birçok kişi ölümden dönmüştü ve bu olay ancak mucize kelimesiyle açıklanabilirdi.Eser, o yıldan bu yana mucize başlığını taşımaktadır.
Maurice Ravel “Bolero”
Bolero genellikle sanıldığı gibi bir konser parçası değil, bale müziğidir.Bir İspanyol içki evinde ortada yer alan büyük masa üzerindeki kız, çevresindekileri dansa çağırır ve Bolero başlar.Kararlı tempoda, sınırlı biçimde, gene sınırlı melodi, armoni ve ritimde işlenmiş bir eserdir.
Tek değişiklik orkestra tınısındadır.Temanın her tekrarında, topluluğa yeni bir çalgı katılır ve ses bileşiminin rengini değiştirir.Sonlara doğru beklenmeyen bir modülasyonla gerginliğin birikimini boşaltır ve parça biter.Balerin Ida Rubinstein’a adanan ve ilk kez 1928′de Rubinstein’in Paris’teki resitalinde halka sunulan eser, ilk günden beri büyük ilgi toplamıştır.Ravel, tek bir melodiden oluşan parçada, değişen orkestra renklerini kullanan ve alçaktan başlayan ses düzeyini 16 dakika içinde en yükseğe ulaştıran yorumu ile usta, cesur ve büyük bir besteci olduğunu kanıtlamıştır.Bolero, ilk kez bir klasik müzik parçasının plak dünyasında best-seller olmasını sağlamıştır.
Chopin’in ünlü cenaze marşı op.35 Sonat’ın üçüncü bölümüdür.Ünlü besteci akla gelenin aksine, bunu kendi ölümü için yazmış değildir.Aksine bu sonat onun en parlak günlerinin eserlerinden biridir.Gerçekten de 1830-35 arası Chopin’in en yüksek sanat değeri taşıyan bestelerini yazdığı dönemdir.Op.35 Sonat ilk çalındığı günden beri büyük ilgi, hatta şaşkınlık yaratmıştır.Chopin, bu eseriyle aşılamaz sayılan Beethoven’vari sonat tarzını geride bırakmış, çok daha ilerilere geçmiştir.Müzik eleştirmenleri arasında farklı tepkilere yol açan bu eser için Schumann da “Buna sonat diyebilmek için insanın hayale kapılması gerekir.Yalnız, en çılgınca dört eserini bir araya toplayabilmesi besteci için övünülecek bir şey” yorumunu yapar.Schumann bu “çılgınca” sözcüğünü özellikle eserin son iki parçası olan Marche Funebre ve Finale için kullanıyordu.Cenaze Marşı’nda gözü açık görülen bir rüya,bilinçli bir sayıklama sezilebilir;romantik bir ruhun ölüme karşı alaylı bir meydan okuyuşudur bu bölüm.Yalnız bütün bu alaya karşın, gene de bir korku vardır.Ünlü Fransız yazarlarından Ernest Legouve, “Chopin’den ne zaman istesek Marche Funebre’i bize çalardı.Ancak, parçasını bitirir bitirmez şapkasını alır giderdi” der.Bu bir korkunun dışa vurumu muydu, yoksa parçanın üzerinde konuşulmasından mı hoşlanmıyordu bilinmez.
* Kaynak: Morpa Kültür Yayınları Klasik Müzik Kitapları Serisi
American Baroque – The Four Seasons by Vivaldi
American Baroque, bir çok Amerikalı barok sanatçısıyla beraber çalışan, 1986′da San Francisco’da kurulan bir grup. Eski müzik aletleri ile yapılan genelikle klasik müzikleri günümüzün modern enstrümanları ve kayıt sütüdyo imkanlarıyla yeniden düzenleyip tanımlamayı amaçlayarak yeni ile eskiyi (18. yüzyıl) birleştirmeye çalışmaktadırlar.
Children Of Bodom gitaristlerinden Alexi Laiho ile Roope Latvala, Vivaldi’nin Dört Mevsim Konçertosu’ nu (Four Seasons) Yaz Mevsimi (Summer) bölümünü elektro gitar ile çalarak farklı bir bakış sunmuş.
Daha önce yayınladığımız 1800 sonrası (dinle) magnatune klasik müzik seçkisinin ardından şimdi 1800 öncesi günümüz sanatçıları tarafından yeniden çalınarak kayıt altına alınan 500 eserlik klasik müzik arşivini aşağıdan dinleyebilirsiniz.
Klasik Batı Müziği Dönemleri Halk müziklerinden net çizgilerle ayrılmış olan Klasik batı müziği, Avrupa kökenli müzik türüdür. En önemli özelliği, çok sesli olmasıdır. Rönesans (1450–1600)
Belli başlı ilk polifonik bestelerin ortaya çıktığı (teksesli müzikten çoksesli müziğe geçilen) dönemdir. Müzik, kilise çevresinde gelişmiştir. Vokal müzik yaygındır (özellikle madrigaller). Bunun yanısıra, basit çalgı toplulukları olan konsortlar için de müzikler yazılmıştır. Dönemin ünlü bestecileri Guillaume Dufay, Johannes Ockeghem, Giovanni Pierluigi da Palestrina ve Carlo Gesualdo’dur.
Barok Dönem (1600–1750)
Barok stilin Rönesans stilinden farkı, daha süslü bir anlatıma sahip olmasıdır. Dönemin en ünlü çalgısı klavsendir. Klavsen neredeyse her müzik çeşidinde kullanılıyordu (çoğu zaman arkaplanda olmak üzere). Dönemde vokal müziğin yanı sıra enstrumantal müzik de gelişmiştir: konçerto ve süit, bu dönemin iki yaygın orkestral beste türüdür. Dönemin ünlü bestecileri Antonio Vivaldi, Johann Sebastian Bach, George Frideric Handel ve Georg Philipp Telemann’dır.
Klasik Dönem (1750–1820)
Klasik stilin Barok stilden farkı, Klasik stildeki eserlerin Barok stildeki eserlerden daha sade olmasıdır. Barok dönemin kapanmasına yol açan şeylerden biri de piyanonun icadıdır. Klasik dönemde her orkestrada klavyeli çalgı bulundurma zorunluluğu kalkmış, piyano orkestraya katıldığı zaman da mutlaka solist görevi görür olmuştur. Dönemi seçkinleştiren bir başka şeyse senfoninin yaygınlaşmasıdır. Dönemin ünlü bestecileri Joseph Haydn, Wolfgang Amadeus Mozart, Christoph Willibald Gluck ve Muzio Clementi’dir.
Romantik Dönem (1820–1900)
Müziğin kilise ve saraydan taşıp halka yayıldığı dönemdir. Kalıpların ve düzenin yıkılıp yerine daha özgür, daha özgün olan romantizmin geldiği dönemdir. Kendi içinde 3 döneme ayrılır:
Erken Romantik Dönem: Romantik anlatımın Klasik dönem içinde doğduğu, ilk dönemidir. Bu anlatımın öncüsü Ludwig van Beethoven olarak kabul edilir. Bu dönemin diğer ünlü bestecileri de Franz Schubert, Carl Maria von Weber ve Gioacchino Rossini’dir.
Orta Romantik Dönem: Romantizmin tüm avrupada egemen olduğu dönemdir. İlk ışığı yakan da, programlı senfonisi Symphonie fantastique ile Hector Berlioz olmuştur. Ardından Franz Liszt, Felix Mendelssohn Bartholdy, Niccolo Paganini, Robert Schumann, Frederic Chopin, Johannes Brahms gelmiştir. Giuseppe Verdi ve Richard Wagner’in opera alanındaki çalışmalarıyla doruğa ulaşmıştır.
Geç Romantik Dönem: Müziğin denetiminin “Almanya-İtalya-Fransa” üçgeninden çıktığı dönemdir. Milliyetçilik akımı ile birlikte Mikhail Glinka, Aleksandr Borodin, Modest Musorgski, Nikolay Rimski-Korsakov, Peter İlyiç Çaykovski gibi Rus; Bedrich Smetana, Antonin Dvorak gibi Çek; Edvard Grieg, Jean Sibelius gibi İskandinav besteciler klasik batı müziğine dahil olmuşlardır.
Modern Dönem (20. yüzyıl ve günümüz)
Modern dönem içerisinde Romantizmi sürdürenler (Richard Strauss, Gustav Mahler, Sergey Rahmaninov, Edward Elgar) olduğu gibi müziğin genel kimliğini değiştiren asıl Modern besteciler (Claude Debussy, Maurice Ravel, Bela Bartok, İgor Stravinski, Dimitri Şostakoviç, Sergey Prokofiyev) kendilerine has bir stil geliştirmişlerdir. George Gershwin klasik müzikle cazı birleştiren besteciler arasında en ünlüsüdür. Edgard Varèse, elektronik müzik akımını başlatmıştır. Arnold Schönberg ve öğrencileri Alban Berg ile Anton Webern atonal müzik akımının yaratıcısı ve ilerleticisi olmuşlardır. Carl Orff, ilkel çağların müzikleri ve metinlerini yeniden canlandırıp modernize etmiştir. Ayrıca Türkiye’de çoksesli müziğin başlaması da bu döneme rastlar (Cemal Reşit Rey, Ahmet Adnan Saygun, Necil Kazım Akses) Günümüzde Krzysztof Penderecki, Arvo Pärt gibi besteciler de modern dönemi sürdürmektedirler.
Klasik Batı Müziği Çalgıları Yaylı çalgılar
Yaylı çalgılar bir orkestranın en önemli öğesidir. Yayla sürtündüğünde titreşen tellerden oluşan tahta çalgılardır. Diğer bir adı da “keman ailesi”dir.
Keman: Yaylı çalgıların en küçüğüdür. Soprano ses verir.
Viyola: Kemandan biraz daha büyük, tınısı daha lirik bir çalgıdır. Alto ses verir.
Çello (Viyolonsel): Sesi insan sesine en yakın olan çalgı olarak da bilinir. Bir ucu yere dayanarak çalınır. Tenor ses verir.
Kontrbas (veya sadece Bas): Yaylı çalgılar arasında en büyük olanıdır (Boyu bir insan boyuna ulaşır). Bas ses verir.
Avrupa’da yaylı çalgılar “telli çalgılar” olarak adlandırılır ve böylece bu aileye arp (harp) da eklenir. Arp, çok sayıda tele ve pedala sahip olan bir çalgıdır ve telleri parmakla çekilerek titreştirilir. Keman ailesinin üyeleri de buna benzeyen bir biçimde çalınmaya müsaittir (pizzicato).
Üflemeli çalgılar
İçlerine üflenen nefes sayesinde titreşen çalgılardır. İki gruba ayrılırlar: Tahta üflemeliler ve Bakır üflemeliler. Bu gruplar çalgıların imal edildikleri maddeye göre ayrılmaz, çalışma stillerine göre ayrılır.
Flüt: Bir tahta üflemelidir. 19. yüzyılda tahtadan imal edilirken günümüzde metalden imal edilmekte olan konser flütü (yanflüt), tatlı ve sakinleştirici bir ses çıkarır. Orkestralarda flütün yanısıra kısaca pikolo diye adlandırılan pikolo flüt de kullanılır. Pikolo, küçük anlamına gelir. Pikolo flüt, normal flütten daha kısadır ve daha ince ses çıkarır.
Klarinet: Tek kamışlı tahta üflemelidir. 19. yüzyılda kullanılmaya başlanmıştır. Hafif boğukça fakat parlak bir ses çıkarır. Orkestrada normal klarnetten daha kalın ses çıkaran basklarinet de kullanılır.
Saksofon: 20. yüzyıl klasik müzik eserlerinde yer alan (örneğin Ravel ve Gershwin’in eserlerinde) tek kamışlı tahta üflemelidir. Bir klarinet alt-türü de denebilir.
Obua: Çift kamışlı tahta üflemelidir. Barok dönemden beri orkestraların en popüler çalgılarındandır. Keskin ve acıklı bir sesi vardır. Orkestralarda obuanın yanısıra biraz daha kalın ses veren korangle (İngiliz kornosu) da kullanılır.
Fagot: Çift kamışlı tahta üflemelidir. Gizemli ve kadifemsi bir sesi vardır. Orkestralarda fagotun yanısıra, normal fagottan bir oktav daha kalın ses çıkarabilen kontrfagot da kullanılır.
Trompet: Pistonlu bakır üflemelidir. Parlak ve coşkulu bir sesi vardır.
Trombon: Sürgülü bakır üflemelidir. Trompetten daha kalın ses çıkarır. Sesi biraz daha boğuktur.
Korno: Pek çok yerinden bükülmüş çok uzun bir borudan oluşur. Dairesel bir şekle, boğuk bir sese sahiptir.
Tuba: En kalın sesli bakır üflemelidir. Kornonun daha büyüğü sayılabilir. Pistonludur.
KormenEn ince ses çıkaran metal üflemeli çalgıdır.(1871)
Vurmalı çalgılar (Perküsyon)
Tokmak, baget veya fırça gibi cisimlerle vurularak titreştirilen çalgılardır. Orkestranın en arkasında bulunurlar.
Timpani: Küçük orkestra davullarıdır. Yarım küre biçimindedirler. Çıkaracakları nota, derileri gerilerek ayarlanabilir.
Zil: İki dairesel bakır levhadan oluşur, birbirlerine çarpılarak ses çıkartılır.
Üçgen: Bir metal çubuğun üçgen şekli oluşturacak şekilde bükülmesiyle yapılır. Küçük bir sopayla vurularak kısa ama etkili bir çın sesi verir.
Kastanyet: İspanyol kökenlidir. İki küçük tahta parçasından oluşur, bunların birbirine vurulmasıyla ses çıkarır.
Çıngırak: Metalden yapılmış konik biçimli bir çalgıdır. İçinde yine metalden küçük bir tokmak asılıdır, çıngırak sallandıkça koninin iç yüzeyine çarparak ses verir.
Tef: Yuvarlak bir tahta kasnağın bir veya iki yanına deriden bir örtü geçirilerek yapılır ve parmak vuruşlarıyla çalınır. Her vuruşta, kasnaktaki ince pirinçten 4-8 çift küçük zil tınlar.
Trampet: Dairesel bir metal gövdenin iki tarafına gerilmiş deriden ve bir derinin hemen altındaki gerili kirişlerden oluşur. Bagetle vurulduğunda deriler kirişlerle titreşir ve güçlü, keskin bir pat sesi çıkar.
Classical Albums
AlmaNova: lively flute/guitar duo
After Hours
Classic Giuliani
Debut
Altri Stromenti: 17th century baroque ensemble
Italian Music of the 17th Century
Uccellini
American Bach Soloists: virtuosic Bach performances and more
Heinrich Schutz – Musicalische Exequien
J.S. Bach – CD1 – Mass in B Minor
J.S. Bach – CD2 – Mass in B Minor
J.S. Bach – Transcriptions of Italian Music
Joseph Haydn – Masses
JS Bach Cantatas – Volume I – Solo Cantatas
JS Bach Cantatas – Volume II – Trauerode
JS Bach Cantatas – Volume III – Cantatas from Muehlhausen and Weimar
JS Bach Cantatas – Volume IV – Early Cantatas for Holy Week
JS Bach Cantatas – Volume V – More Cantatas from Muehlhausen and Weimar
JS Bach Cantatas – Volume VI – Favorite Cantatas
American Baroque: Spectacular Baroque and Classical chamber music
Dances and Suites of Rameau and Couperin
Mozart 4 Quartets for Strings and Winds
The Four Seasons by Vivaldi
Andreas Almqvist: elegant classical guitar
Goldberg Variations (J.S. Bach)
Asteria: late-medieval vocal and instrumental music
Le Souvenir de Vous me Tue
Soyes Loyal
Un Tres Doulx Regard
Briddes Roune: 13th century medieval English songs
Lenten is come
Canconier: Medieval music from the 12th to the 15th centuries
Canconier
Cary Chow: virtuoso piano
Zirkus – Step Inside – Piano Music of Robert Schumann
Cheryl Ann Fulton: Welsh triple harp
The Airs of Wales
The Once and Future Harp
Da Camera: Celtic Renaissance/Baroque Ensemble
A Celtic Celebration
Daniel Ben Pienaar: virtuoso pianist playing Bach and Mozart
JS Bach – Book 1 CD1 Well-Tempered Clavier
JS Bach – Book 1 CD2 Well-Tempered Clavier
JS Bach – Book 2 CD1 Well-Tempered Clavier
JS Bach – Book 2 CD2 Well-Tempered Clavier
Mozart Sonatas CD 3 – Four Sonatas K330-333 – 1783
Mozart Sonatas CD 4 – Fantasy and Sonata K475 K457 and Sonata K533 K494 – 1784-8
Mozart Sonatas CD 5 – Three last sonatas K545, K570, K576 – 1788-9
Doc Rossi: baroque cittern
Demarzi-6 Sonatas for Cetra o Kitara
La Cetra Galante
Duo Chambure: Spanish renaissance vihuela duets
Vihuela Duets of Valderrabano
Duo de Bois: exquisite chamber music
Six Sonatas for Flute and Violin – Opus 51 – Boismortier
Edward Martin: vihuela, renaissance and baroque lute
Allemande
Art of the Lute in Renaissance France
Luis Milan – El Maestro
Edward Martin and Paul Berget: vihuela, renaissance and baroque lute
Baroque Lute Duets
Edward Martin and William Bastian: vihuela, renaissance and baroque lute
Virtues and Vices
Eileen Hadidian and Natalie Cox: early music for healing
Dolce Musica – A Contemplative Journey
Elizabeth Wolff: 19th century classical piano
Moments Musicaux
Ensemble Mirable: rare and extraordinary music of the Baroque
Conversations Galantes
Triemer Six Cello Sonatas
Ensemble Sreteniye: medieval church singing for small ensemble
Ancient Church Singing of Byzantine Georgia and Rus
Dont Cry Rachael
Ensemble Vermillian: Richly textured 17th and 18th century cello and recorder
Stolen Jewels
Farallon Recorder Quartet: renaissance recorder ensemble
Ludwig Senfl
Felixdroid: austere, personal, dreamy music
The Longing
Fortune’s Wheel: a spirited rediscovery of the riches of medieval musical traditions
Pastourelle
Francesca Torelli: Lute songs of the English Renaissance
John Dowland – Lute songs, Lute music
Gerard Satamian: Exquisite original melodic pieces
Dry Fig Trees
Forget Me Not
Gonzalo X Ruiz: baroque oboist extraordinaire
Imported from Italy
JS Bach – Transcriptions for Oboe
Schumann Romances
Hanneke van Proosdij: Baroque harpsichord
Harpsichord suites of Chambonnieres
Ingrid Matthews and Byron Schenkman: baroque violin & harpsichord
CD1-JS Bach-Six Sonatas for Violin and Harpsichord
CD2-JS Bach-Six Sonatas for Violin and Harpsichord
Ivan Ilic: dazzling classical pianist
Elegance and Refinement – Baroque Suites, French Sweets
Fugitive Visions – Piano Masterworks by Chopin and Liszt
Romantic – Powerful Miniatures by Schumann and Brahms
Transcendental – Transcriptions by Brahms and Godowsky
Vitality and Virtuosity – Sonatas by Haydn and Beethoven
Jacob Heringman: renaissance lute
Black Cow
Blame Not My Lute
Holburns Passion
Jane Pickeringes Lute Book
Josquin des Prez Lute Settings
Siena Lute Book
The Art of the Lute Player
Jacob Heringman and Catherine King: renaissance songs
Alonso Mudarra songs and solos
Luis Milan El Maestro
James Edwards: baroque guitar music
Canarios
Le Tresor dOrphee by Antoine Francisque
Jan Hanford: solo piano
24 Preludes for Solo Piano
Janine Johnson: Harpsichord and fortepiano classics
Bach Goldberg Variations
Chopin Recital
German Keyboard Masters
J.S. Bach Works For Harpsichord
JS Bach Inventions and Sinfonias
Suites – Op 22 24 and 29
Telemann Harpsichord Solos from Der Getreue Music Meister
Jeni Melia: Elizabethan lute and folk song
Sister Awake
Sister Awake – music only
The Last of Old England
The Lost Art of Wooing
John Fleagle: austere and beautiful medieval songs.
Worlds Bliss – Medieval Songs of Love and Death
JungHae Kim: deeply elegant harpsichord
The Virginalists
Katherine Roberts Perl: Bach on the harpsichord – poetic and expressive
J.S. Bach French Suites
Vol 1 – Well Tempered Clavier Book 2 ‘Flat Keys’
Vol 1 – Well Tempered Clavier Book 2 ‘Sharp Keys’
Vol 2 – Well Tempered Clavier Book 2 ‘Sharp Keys’
Kyiv Chamber Choir: chants of the Russian Orthodox Church
Hymns Of The All-Night Vigil – Opus 37
Liturgy of Peace
Masterpieces of the Ukrainian Choral Baroque
One Thousand Years Of Ukrainian Sacred Music
Praise the Lord
Kyiv Seminary Choir: Chants of the Ukrainian Orthodox Church
Hymns of the All-Night Vigil
Traditional worship singing of Kiev-Pechersk Lavra
La Nuova Musica: vocal and instrumental chamber music
Il Circolo Di Giulio Caccini
La Primavera: English Renaissance music.
English Renaissance Music
Lara St John: Bach violin concertos
Bach Violin Concertos
CD1 – Bach – The Six Sonatas and Partitas for Solo Violin
CD2 – Bach – The Six Sonatas and Partitas for Solo Violin
Vivaldi – The Four Seasons
Les Filles de Sainte Colombe: viol & harpsichord music
German music for Viols and Harpsichord
Magnatune Compilation: the best music from Magnatune
Christmas Music
Classical
Relaxing Classical
Romantic Dinner Classical Compilation
Marko Nouwens: classical piano sonatinas for students
Clementi, Dussek, Kuhlau – Sonatinas For Piano
Maryse Carlin: crisp, dynamic harpsichord
Rameau – Pieces De Clavecin En Concerts – Forqueray Suites 4 and 5
Mediva: medieval music made enticingly modern
Viva Mediva
Monks and Choirs of Kiev Pechersk Lavra: Russian Orthodox Chants
Chants of the Russian Orthodox Church
Chimes of Kiev Pechersk Lavra
Music of the Spheres: small Baroque chamber ensemble
Music of the Spheres
The Fantastics
Musica Franca: buoyant Baroque bassoon
Boismortier – Sonatas for Two Bassoons and Continuo
Corrette – Le Phenix – Les Delices de la Solitude
New York Consort of Viols: renaissance instrumental music
Dances and Canzonas of Holborne and Brade
Nova Casa: Baroque chamber music from Poland
Leclair – Blow – Matteis – Brescianello
Oberlin Consort of Viols: renaissance viol music
5 and 6 part Fantasies of William Lawes
Orinda: French renaissance songs
Airs de Cour
Paul Beier: solo lute of the Italian renaissance.
Alessandro Piccinini
Michelagnolo Galilei
Simone Molinaro
Paul Berget: renaissance lute, modernized.
J.S. Bach on the Lute
SL Weiss on 11 Strings
The Siena Manuscript on renaissance lute
The Siena Manuscript on steel string guitar
Phebe Craig and Katherine Westine: harpsichord duets
Beside Themselves
Philharmonia Baroque: historically-informed Classical Orchestra
Beethoven – Opferlied and Symphony Number 9
Beethoven Symphonies No 3 Eroica and No 8
CD1 Scarlatti – Cecilian Vespers
CD2 Scarlatti – Cecilian Vespers
Handel – Atalanta CD1
Handel – Atalanta CD2
Jake Heggie – To Hell and Back
Mozart Orchestral Works
Rameau and Leclair
Ralph Rousseau Meulenbroeks: virtuoso viola da gamba
Back with Bach
Christmas Carols
Gambomania
Moved By Marais
Richard Savino: Highly nuanced lute and guitar
Legrenzi – Venice Before Vivaldi
Mertz – Bardic Sounds
Murcia – Danza y Diferencias
Robert F. Trucios: classical piano
From the Lobby of the Cooper Arms
Saint Elijah Childrens Choir: Ukrainian children’s choir
We are Guarded by the Cross
SCD: Baroque trio
Biber Violin Sonatas
Seth Carlin: fortepiano music from the early 1800s
Mozart in the Age of Enlightenment
Schubert – Music for fortepiano four hands
Schubert – Works for Solo Fortepiano
Stephane Potvin and the Con Brio Choir: choral conductor extraordinaire
Goode Christemas Musicke
Steven Devine: exquisite and exuberant harpsichord.
Portrait of an English Harpsichord
Streicher Trio: classical chamber music on period instruments
Mozart Klavier Trios
Musica da Camera
Two Romantic Piano Trios by Women Composers
Sulis: heavenly, healing, early music
Sitting on the windowsill of Heaven – Celia Harper
Tanya Tomkins and Eric Zivian: Beethoven Piano and Cello Works
Beethoven Piano and Cello Works
Telemann Trio Berlin: Skillfully balanced chamber music
Telemann Trio Berlin
The Kingsbury Ensemble: masterpieces that graced the courts of Europe, played with style and passion
Italian Cantatas and Sonatas (George Frideric Handel and Antonio Caldara)
The Sarasa Ensemble: Lively, bright Baroque
A Baroque Mosaic
Bach Cantatas
Thomas: layered choral compositions
Peace
Three Holies Church Choristers: ancient Eastern Church music
The Hymns of the Ancient Church
Tim Rayborn: Medieval and Middle Eastern music
Honey From The Thorn
Trio Dafne: delicate 17th century chansons
Airs De Cour Francais Du XVIIe Siecle
Vito Paternoster: Bach on the Cello
CD1-Bach Cello Suites
CD1-Bach Sonatas and Partitas for solo violin
CD2-Bach Cello Suites
CD2-Bach Sonatas and Partitas for solo violin
Inzaffirio
Voices of Music: Lilting Renaissance & Baroque vocal interpretations
An Evening With Bach
Bach and Telemann – Sonatas, Preludes and Fantasias
Zephyrus: Early Music vocal ensemble
Angelus
-
Dünyada doğu ritmlerini kemanıyla en iyi icra eden sanatçılardan biri.
1979 yılında Ayetullah Humeyni’nin İslam Devrimi öncesinden siyasal islamın güç kazanmasıyla uygulanan baskı sonrasında çalışmalarının yasaklanacağını önceden gören Farid Farjad 1978 yılında müziğe devam edebilmek uğruna ülkesinden zorumlu olarak ayrılarak Kaliforniya’ya gider. Öngördüğü gibi İran islam devrimi gerçekleşir ve bir çok sanatçı ve aydın gibi Farjad’ın da ülkeye girmesi yasaklanır.
Onbir yıl sonra Kaliforniya’da 51 yaşında 1989 yılında müzik kariyerine geç gelen en büyük adımı atarak ilk albümünü Anroozha 1 (O Günler) adıyla çıkarır.
Sanatçının son albümü Anroozha 5′i dinlemek için burayı tıklayın
Uzun yılların deneyimi kabına sığmaz ve yine aynı sene Anroozha 2 ‘yi çıkarır. Eserlerindeki derin hüznü, memleket hasreti ve özlemini artık sadece kendi içinde yaşatmayacak kemanıyla bir söz söylemeden dinleyecilerine ulaştıracak, paylaşmaya başlıyor. 1990 yılında Anroozha 3, uzun bir aranın ardından 1997′de Anroozha 4 gelir. İlk dört albümde Abdi Yamini ona piyanoda eşlik eder. 2006 yılında gelen son albüm Anroozha 5 ‘te ise piyanist eşi Mitra Tavakoli piyanoda kendisine eşlik edecektir.
Dünyanın en iyi keman virtiözlerinden biri Farid Farjad hakkettiği değeri henüz bulamamış olsa da hayran kitlesi, Amazon’da yapılan bir ankete göre 20 milyonu geçmek üzere klasik müzikten sıkılan müzik dinleyicileri için en iyi alternatif olarak görülüyor.
Halen Amerika’da yaşayan ve kemanındaki hüzünlü nağmeleriyle bizleri uzaklara kendi içimizde derinlere doğru bir yolculuğa çıkaran üstad 71 yaşında ve yeni bir albüm için çalışmalarına devam ediyor.
Voices of Music grubunun “Concerto Barocco” adlı çalışması Barok dönemin en büyük bestecileri Bach, Corelli ve Vivaldi’nin seçilmiş eserlerinin bir araya getirilmesiyle oluşturulmuş başarılı bir koleksiyon. Albüme alınan eserler yendiden kayıt altına alınırken günümüzün gelişkin kayıt imkanlarından faydalanmakla beraber eserin aslına ve yapısına dikkat ediliyor. Fakat çalışmanın sonunda D Major Joan Pachelbel’s Canon ve Gigue ile farklı bir performansla son veriliyor. Koleksiyonda, Vivaldi’nin Keman Konçertosu ağırlıklı yer alsa da genel olarak seçilen eserler tarihsel açıdan o dönemin en iyi müzisyenlerin en iyi eserleri.
Müzik Voices of music topluluğu yaratıcı vizyonu David Tayler & Hanneke van Proosdij ikilisine dayanıyor.Genelikle Rönesans ve Barok müzikleri üzerinde çalışıyor.
Müzikte barok dönem, 1600 ile 1750 yılları İtalya’daki opera denemeleriyle başlamış; Johann Sebastian Bach’ın ölümüyle sona ermiş ve tüm müzik türlerinde günümüze kadar kalıcı olan değişikliklerin oluşmasına neden olmuştur. Barok Portekizce barroco (düzgün olmayan inci) kelimesinden gelmektedir. Mimarlıkta, deniz kabuklarına benzer eğmeçli bezemelerden meydana gelen, 17. yüzyılda kısmen de 18. yüzyılda Avrupa’nın özellikle Katolik ülkelerine (İtalya, İspanya, Portekiz, Avusturya, Güney Almanya, Belçika) ve Latin Amerika’ya yayılmış olan üslup olarak göze çarpar. Barok sözcüğü yalnızca 17. yüzyıldaki genel tutumu nitelendirmekle kalmamış, Helenizm ile Gotik’in geç dönemlerindeki bazı belirtilerin anlatılmasında da kullanılmıştır. Furetière’in 1690′da hazırladığı Fransız dilinin ilk sözlüğüne göre “barok”, “tam yuvarlak olmayan incileri anlatmakta kullanılan bir kuyumculuk terimi”dir. Saint-Simon 1711′de “garip ve rahatsız edici bir düşünce”yi anlatmak için barok sözcüğünü kullanmıştır. Fransız Akademisi sözlüğü de 1694′teki ilk baskısında Furetière’in tanımlamasını olduğu gibi benimsemiştir. 1740′taki baskı ise mecazi anlamı benimsiyordu: düzensiz, tuhaf, eşit olmayan. Jean Jacques Rousseau’ya göre “barok müzik, armoninin açık seçik olmadığı, modülasyonlar ve uyumsuzlukla dolu entonasyonları güç ve hareketi zor olan müziktir”. Yapı sanatı ile ilgili ilk tanımla 1788 yılında “Encyclopédie méthodique”te karşılaşılmaktadır: “mimarlıkta barok, tuhaflığın bir nüansıdır”. Öyle anlaşılıyor ki bu isim, dönemin başlangıcında resim ve heykel çalışmalarındaki değişikliklere gösterilen şaşırmış reaksiyon sonucu çıkmıştır.
Rönesans dönemi, tüm sanat dallarında sadelik, temizlik ve saflık dürtülerini güçlendirmesine ve duyguları daha yumuşak bir anlatımla ifade etmesine karşın, özellikle müzik alanında, sürekli kullandığı tekdüzelikten dolayı giderek sıkıcı olmaya başlamıştır. O kadar ki, rönesans dönemi bestelerinin en belirgin özelliği, çalgıların aynı anda başlayıp aynı anda eseri bitirmeleri olarak anlatılabilir.
Barok dönemle birlikte, müzik “kontrast” kavramı ile tanışır. Aynı tınılardaki çalgılar birbirleriyle savaşırcasına, birbirleri ile karşıtlık oluşturarak eserde yerlerini alırlar. Klasik Dönem sanatçıları dahi, her ne kadar Barok dönem eserlerini karmaşık, süslü, zevksiz ve abartılı olarak adlandırsalar ve “Barok” kelimesini aşağılayıcı manada kullansalar da kendi kullandıkları ve günümüze kadar uzanan bir çok armoni kuralını bu dönemin ustalarından öğrenmişler ve yer yer kopyalamışlardır. 150 yıla yayılan bir süreci etkileyen Barok akımı, kimi müzik tarihçilerine göre 2, kimine göre 3 evreli bir dönemdir. Herkesin kabul ettiği ortak düşünce ise “Olgun Barok” olarak adlandırılan son dönemde Johann Sebastian Bach’ın önemli bir yere sahip olduğudur.
Barok müziğinin yapısında en belirgin özellik, müzikte “kontrast”lar kullanılması olmuş ve bununla birlikte konçertolar devri başlamıştır. Müziksel ifadeyi güçlendirmek için kullanılan ses düzeyinin alçalıp yükselmesi Barok dönemde keşfedilen ve gelişen işaretlerle başlar. Orta Çağ ve Rönesans’ta ses şiddeti, hep aynı seviyede kullanılmaktaydı. Barok dönemde piyano (düşük ses) ve forte (gür ses) terimleri ile eserlerde ses şiddetinin önemi ve katkısı görülmeye başlar.
Barok dönemin bir diğer yeniliği, bu döneme kadar olan müzikal yapıda bulunmayan ve eserin başka bir bölüme geçeceğini veya bittiğini belirten bir olgunun kullanılmasıdır. Eserlerde kapanışlar ve geçişler daha güçlü yer alır.
Kontrastlar üzerine kurulan Barok müzikte ritmik yapıda da büyük gelişmeler olur. Rönesans’tan Barok müziğe sıçrayan, metine bağlı müzikal anlatım, konuşma dilindeki vurguların abartılmasına neden olur. Barok dönemde doğan Opera ve kantatlar günümüzde de aynı kurala bağlı kalınarak abartılı bir dilde seslendirilirler. Barok dönemle beraber çalgı müziği büyük ilerleme gösterir. Yalnız çalgılar için bestelenen yapıtlar çoğalır. Ses müziği ve çalgı müziğinin birleştirilmesi de Barok dönemde filizlenir. Eşlik görevi gören sürekli bas çalgıları ve insan sesi birleşir. Kontrast oluşturmak amacıyla eşlik çalgıları tekdüze hareket ederken, vokal hareketli ve süslü davranır. 16. yüzyılın sona ermesiyle birlikte İtalyan besteciler madrigal adını verdikleri, şiirler üzerine yazdıkları çok sesli müzikler üzerine yoğunlaşmaya başlamıştı. Monteverdi’nin opera eserleri ve madrigalleri, barok dönemin ilk zamanlarının zirve noktası olmuş ve daha sonra gelecek müziğe liderlik etmiştir. Dinsel bir tema üzerine kurulu dramatik eserler olan oratoryolar, kökünü Roma’dan alır. Avrupa’ya yayılması ise Alman-İngiliz besteci George Frideric Handel sayesinde olmuştur. Handel, ünlü Messiah oratoryosunu İngiltere’de bestelemiştir (1741).
Sonat, kendini barok dönemin ilk zamanlarında bulmuş bir başka müzik formudur. İtalya’da sonat, yavaş ve hızlı dans parçalarından oluşan eser veya yavaş-hızlı kontrastlarıyla gelişen eserlere denirdi (daha sonra bu tarz kiliselerde de kullanılmıştır). Arcangelo Corelli gibi her iki tarzda da müzik yapan besteciler olmuştur. İtalya’nın dışında ise süit adı verilen dans parçaları besteleniyordu. Barok dönemde sonatlar kadar yaygın olan süit formu, zamanla popülaritesini yitirmiş ve sonat formu kadar kalıcı olamamıştır. Süitler, kantatlarda olduğu gibi tek bir çıkış noktasından hareketle iki veya üç bölümlü forma ulaşırdı (örneğin Domenico Scarlatti’nin klavye sonatları gibi, Bach’ın bestelediği 1′den çok formlu eserler gibi). İlk sonatlar, ya tek bir enstrüman ya da küçük bir grup için yazılırdı. 17. yüzyılın sonlarına doğru (barok dönemin ortaları), bu sonat formu konçerto grosso şekline dönüştü. Solist grup ise genellikle konçertino (iki keman ve continuo) olurdu. Daha sonra ise konçerto durumuna dönüştü. Şüphesiz ki Bach’ın Brandenburg Konçertoları konçerto grosso stilinin bu dönemdeki en iyi örneklerinden birisidir. Ayrıca Antonio Vivaldi’nin solo konçertoları da bu dönemin en önemli modellerinden olmuştur.
Sonat, konçerto ve vokal formları gelişiminin ortalarında, barok dönemin bir başka önemli özelliği ortaya çıkmaya başladı: Tonalite. 16. yüzyılın ortalarında eski kilise modları, yeni anahtar bağları konseptiyle yer değiştirmeye başladı. Barok dönemle birlikte besteciler bir anahtardan diğerine atlamaya başlamıştı. Zamanın kromatik müziğini üretmeye başlamışlardı.
Zamanla, anahtarlar arasındaki bağ ve geçişler bir sistem halini aldı. Bach’ın İyi Düzenlenmiş Klavye (das wohltemperierte klavier) adlı eseri bu bağı anlamak için iyi bir örnektir. Bu eser ayrıca bir başka iki önemli barok formu yapısı içinde barındırmaktadır: prelüd ve füg.
Barok dönemin en gözde çalgılarından biri klavsen (harpsikort)’di. Klavsen, seslerin hafif veya kuvvetli çıkmasına olanak sağlamayan bir düzeneğe sahipti. Yine de dönemin favori enstrümanı olmuş, gerek solo gerek eşlik göreviyle pek çok eserde kullanılmıştır.
Barok dönemde icat edilmesine karşın dönemin bestecileri piyano için eser yazmamıştır. Klavsene göre cılız bir sese ve sert tuşeye sahip piyanoya eser veren ilk besteci Muzio Clementi’dir. 1773′de daha on sekizindeyken piyano için üç sonat yazmış, çalgıyı popüler hale getirmiştir. Barok dönem bestecilerinin günümüzde piyanoda çalınan eserleri aslında piyano için yazılmamıştır. Dolayısıyla piyano ve forte gibi nüanslar ve staccato gibi çalım tekniklerinin hiçbiri eserlerin aslında yoktur veya çok azdır.
Bütün bu değişiklikler birbirlerine paralel olarak gelmiş ve barok dönemi oluşturmuştur. Eski kurallardan ve polifonik takıntılardan kurtulunması, yeni bir tarz ve kural geleneği yapma gereğini doğurdu. Bu da, kadanslar veya armonik geri planlar üzerine doğal olarak solistlik yapan, melodiyi ortaya çıkardı. Bu armoniler içinde sequence (zincirleme)’i getirdi ve tüm bu armonik gelişimler bir yandan da ritmik gelişmeleri doğurdu. Bas bölümleri, Orta Avrupa dans müziğinin tipik ritmleriyle kaynaştı ve tüm bunlar barok müziği barok müzik yaptı.
Barok dönemde müzik, modern müzikal dilin gelişiminde kuşkusuz en önemli kilometre taşı olmuştur. Bu 1,5 yüzyıl içerisinde, müzikal formlar değişip geliştikçe bir yandan da daha sonrasının ve bugünün müzik standartlarını belirlemeye başlamıştı. Tonalite ve akor tonlaması çok büyük önem taşımaktadır.
18. Yüzyıl, bilindiği gibi, Avrupa’da müziğin Barok yüzyılıdır. Händel gibi, Bach gibi, Barok müziğin büyük ustaları eserlerini bu yüzyılda vermişlerdir. Ancak Barok müzik, diğer sanatlarda olduğu gibi, feodal aristokrasiye hizmet eden bir yapı sergilemektedir.
Salon müzik ilişkisine örnek: Barok dönemde besteciler kiliselerde, belediye ve saraylarda veya bir operada görevliydiler. Bu yerlerin ortak özellikleri küçük olmaları idi. Genellikle dikdörtgen şeklinde yansıtıcı yüzeylere sahiptiler. Bu akustik çevrelerdeki yankılanma süresi kısadır. Böyle bir çevrede çalınan müzik çok parlak olur ancak seslerin dolgunluğu azdır. Klasik dönem Haydn, Mozart, Beethoven, bu dönemdeki orkestrada 40 kadar çalgıcı bulunuyordu. Yaylı, ağaç üflemeli, prinç üflemeli, vurmalı çalgılar kullanılıyordu. O zamanki konser salonları şimdikilerden küçük, dinleyiciler ise 300-400 kişi kadardı. Bu salonlar, tümüyle doluyken yankılanma süresi 1,5 s olmaktadır. 19. yüzyıl daha büyük yapılar inşaa edildi ve süre 1,5 s – 1,8 s aralığına uzadı. Bugün Klasik dönem müzikleri için en iyi yankılanma süresi 1,5 – 1,7 arsında kabul edilmektedir. Romantik devir daha kişiseldir. Bestecinin duygularının anlatımı önemlidir. Brahms, Wagner, Çaykovski, Debussy gibi bestecilerin dönemidir. Daha dolgun seslere ve daha uzun yankılanma sürelerine ihtiyaç duyulur. Bu dönemde yankı süreleri 2 s’ye kadar uzamıştır. Bugün romantik müzikler için yankılanma süresi 1,9 s – 2,2 s arasında kabul edilmektedir.
Voices of Music – Concerto Barocco albüm içeriği
Total time: 61:06 – Release date: 2/5/2010 01-Vivace – Grave – Arcangelo Corelli – Concerto Grosso Op 6 – no 8 in G minor (Christmas) (1:35) 02-Allegro – Arcangelo Corelli – Concerto Grosso Op 6 – no 8 in G minor (Christmas) (2:16) 03-Adagio – Alegro – Adagio – Arcangelo Corelli – Concerto Grosso Op 6 – no 8 in G minor (Christmas) (3:03) 04-Vivace – Arcangelo Corelli – Concerto Grosso Op 6 – no 8 in G minor (Christmas) (1:07) 05-Allegro – Pastorale ad lbitum – Largo Arcangelo Corelli – Concerto Grosso Op 6 – no 8 in G minor (Christmas) (5:54) 06-Allegro – Antonio Vivaldi – Concerto in C Major for Recorder and Strings RV 433 (2:43) 07-Largo – Antonio Vivaldi – Concerto in C Major for Recorder and Strings RV 433 (1:24) 08-Presto – Antonio Vivaldi – Concerto in C Major for Recorder and Strings RV 433 (2:04) 09-Allegro – Antonio Vivaldi – Concerto in G Minor for Two Cellos and Strings RV 531 (3:23) 10-Largo – Antonio Vivaldi – Concerto in G Minor for Two Cellos and Strings RV 531 (4:21) 1-Allegro – Antonio Vivaldi – Concerto in G Minor for Two Cellos and Strings RV 531 (3:03) 12-Presto – Antonio Vivaldi – Concerto in G major for Strings RV 151 (Alla Rustica) (1:11) 13-Adago – Antonio Vivaldi – Concerto in G major for Strings RV 151 (Alla Rustica) (0:48) 14-Allegro – Antonio Vivaldi – Concerto in G major for Strings RV 151 (Alla Rustica) (1:35) 15-Vivace – JS Bach – Concerto in D Minor for Two Violins and Strings BWV 1043 (3:45) 16-Largo ma non tanto – JS Bach – Concerto in D Minor for Two Violins and Strings BWV 1043 (5:52) 17-Allegro – JS Bach – Concerto in D Minor for Two Violins and Strings BWV 1043 (4:31) 18-Allegro – Antonio Vivaldi – Concerto In C Minor for Violin Organ and Strings RV 766 (2:49) 19-Largo – Antonio Vivaldi – Concerto In C Minor for Violin Organ and Strings RV 766 (1:30) 20-Allegro – Antonio Vivaldi – Concerto In C Minor for Violin Organ and Strings RV 766 (2:31) 21-Pachelbel Canon in D Major – Johann Pachelbel – Canon and Gigue for Three Violins and Basso Continuo in D major (4:13) 22-Gigue in D Major – Johann Pachelbel- Canon and Gigue for Three Violins and Basso Continuo in D major (1:28)
500’den fazla konçertosu olan Vivaldi’nin Farklı enstrümanlardan yararlanmayı çok sevidiği eserlerinden de bilinir. Özelikle viyolonselden hiç kimse -solo enstrüman olarak- onun kadar yararlanmamıştır. Fransız Barok müziğinde nefesli çalgılar ağırlıktayken, onun müziğinde yaylı çalgılar önem kazanır. 230 keman konçertosunun yanında, flüt, obua, çello, viyola, mandolin konçertoları da vardır. Vivaldi’nin 94 tane opera yazdığını söylemesine karşın, bunların ancak günümüze 50 tanesi ulaşabilmiştir. En sevilen eseri olan Op.8 içerisindeki Dört Mevsim Konçertosu klasik müzikle ilgisi olmayanların bile bildiği ve sevdiği bir eser.
Bu eserde Vivaldi, mevsimlerin her birini kendi özellikleriyle elle alıp 12 ayı ayrı ayrı betimleyerek gök gürültüsü, hasat zamanı, buzdaki kayganlık ve baharda öten kuşları, derelerin coşmasını, ormanda ağaçların uyanışını farklı enstrümanlar ve ritimlerle anlatıyor.
Lara St John Vivaldi’nin Dört Mevsimi/ The Four Seasons adlı eserini günümüz teknik imkanları ve enstrümanlarıyla yeniden kaydediyor. 01-The Four Seasons- Concerto in E Major Op 8:1 RV 269 – :Spring:- I Allegro (3:18) 02-The Four Seasons- Concerto in E Major Op 8:1 RV 269 – :Spring:- II Largo (2:38) 03-The Four Seasons- Concerto in E Major Op 8:1 RV 269 – :Spring:- III Allegro (3:51) 04-The Four Seasons- Concerto in G Minor Op 8:2 RV 315 – :Summer:- I Allegro non molto – Allegro (5:16) 05-The Four Seasons- Concerto in G Minor Op 8:2 RV 315 – :Summer:- II Adagio – Presto (1:50) 06-The Four Seasons- Concerto in G Minor Op 8:2 RV 315 – :Summer:- III Presto (2:44) 07-The Four Seasons- Concerto in F Major Op 8:3 RV 293 – :Autumn:- I Allegro – Allegro Assai (5:12) 08-The Four Seasons- Concerto in F Major Op 8:3 RV 293 – :Autumn:- II Adagio molto (1:59) 09-The Four Seasons- Concerto in F Major Op 8:3 RV 293 – :Autumn:- III Allegro (3:27) 10-The Four Seasons- Concerto in F Minor Op 8:4 RV 297 – :Winter:- I Allegro non molto (3:56) 11-The Four Seasons- Concerto in F Minor Op 8:4 RV 297 – :Winter:- II Largo (1:39) 12-The Four Seasons- Concerto in F Minor Op 8:4 RV 297 – :Winter:- III Allegro – Lento – Allegro (3:23)